Çadır Uyku Tulumu Sırt
Çantası
Çadır: Rüzgardan az etkilenmesi için dom
şeklinde olanlar makbuldur.Çadır teknolojisinde devrim yaratan
dom çadırlar, neredeyse tamamen üçgen çadırların yerini almışlar
ve hemen her konuda üçgen çadırlara sağladıkları
üstünlüklerinden dolayı günümüz dağcılığı için vazgeçilmez bir
malzeme olmuşlardır. Bu tip çadırların dış görünümleri yarım
küre şeklindedir. Bu yapı en geniş iç hacmi sağlamakla kalmayıp,
çadırın rüzgara karşı direncini ve kar tutma miktarını azaltır.
Çadır Seçiminde Nelere Dikkat Edilmelidir:
1- Amaca Uygunluk: Almayı düşündüğünüz çadırı hangi
şartlarda kullanacaksınız? Ancak bu soruya doğru cevabı
verdikten sonra çadır almaya karar vermelisiniz. Birbirinden çok
farklı amaçlar için üretilmiş yüzlerce çadır arasından kullanım
ve sizin dağcılık tarzınıza en uygun olanını seçmelisiniz.
2- Fiyat: Almayı düşündüğünüz çadır gerçekten vereceğiniz
paraya değecek mi? veya siz çadırın hakkını verebilecek misiniz?
En pahalı modeller en iyidir kuramı her zaman geçerli değildir.
Bazı markalar sadece isimlerinden dolayı fiyatlarını yüksek
tutabilirler. Bunun için iyi bir fiyat araştırması yapmalısınız.
3- Sağlamlık: Almayı düşündüğünüz çadır, yapmayı
düşündüğünüz iş ile doğru orantılı olarak sağlam olmalıdır.
4- Hafiflik: Sizin kullanım amacınıza uygun en hafif
model uygun seçimdir.
5- Konfor: Çadır hayatında zaman zaman sıkıcı ve zor
olabileceğini düşünerek yeterince konforlu bir çadıra sahip
olmalısınız.
6- Yapı Malzemesi: Yukarıdaki özellikleri destekleyen en
önemli faktör çadırın yapımında kullanılan malzemedir.
Kullanılan malzeme hafif sağlam ve uzun süreli kullanıma uygun
olmalıdır.
Diğer Dağcıların Deneyimleri: Yaşanmış deneyimler ve bunlardan
çıkartılabilecek doğru sonuçlar, doğru kararların alınmasını
kolaylaştıracaktır.
Çadır Kullanımında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar:
* Çadırınızı iyi tanıyın. Kampa gitmeden önce deneme için kurun.
* Çadırınızı üretici firmanın talimat ve önerilerini iyice
okuduktan sonra kullanın.
* Tamir setinizi yanınızdan ayırmayın. (Flaster, İğne, İplik,
Birleştirme Borusu (kırılan direkleri birleştirir) ve iki metre
kadar ince
sağlam ip)
* Çadırınızı UV ışınlarından elden geldiğince uzak tutun. UV
çadırınızın ömrünü büyük ölçüde kısaltır.
* Taşlık alanlarda çadır kurduğunuzda çadır tabanını yırtmamak
için iyi bir temizlik yapın.
* Çadırınızı iyi gerin ama abartmayın
* Küçükte olsa onarımları geciktirmeyin. Küçük bir yırtık
rüzgarın etkisiyle kolayca büyüyebilir.
* Kar altında kalan çadırınızı kürekle temizlerken dikkatli olup
çadırı zedelemeyin.
* Çadırda (zorunlu haller dışında) ocak yakmayın.
* Çadırınızı mümkünse kar duvarı ile çevreleyin.
* Çadırınızı keçi, inek gibi hayvanlardan uzak tutun. Eğer ayı
varsa sizde uzak durun
* Çadırı kısa bir süre için bile terk etseniz mutlaka iç ve dış
kapıları kapayın.
* Kamptan uzun süreli ayrılmalarda çadırı son bir kez kontrol
edin, gerdirmelerde kazma ve baton kullanmışsanız ve bu
malzemeleri yanınıza almak zorundaysanız, onların yerine taş
ve sopa kullanın.
* Çadırda sigara içmeyin. Biliyorsunuz ki sigara sağlığa
zararlıdır.
* Kırık direkleri mutlaka değiştirin.
* Faaliyet sonrası çadırınızı mutlaka kurutun ve havalandırın.
* Çadırınızı yağmurda fazla germeyin çünkü kuruma esnasında,
kumaştaki iplerdeki gerilim artarak iç veya dış tenteye zarar
verebilir.
* İç veya dış tenteye zarar verebilecek kesici maddeleri
çadırdan uzak tutun.
* Çadırınızı ılık suda ve sabun tozu ile çitilemeden yıkayın.
Direk güneş almayan normal sıcaklıktaki ortamlarda kurutun.
Çadırınızı ütülemeye kalkmayın.
Uyku Tulumu: Uyku tulumlarının dışı naylon
iplikten örülmüş kumaştan, iç tabakası ise pamuk dokumadan
yapılır. Tecrit için aralarına kaz tüyü veya poliester konur.
Kaz tüyü daha sıcak tuttuğu, daha hafif ve bastırılınca daha
küçük yer tuttuğu için sentetiğe tercih edilir. Ancak daha
pahalıdır ve ıslanırsa geç kurur.
Uyku tulumu seçiminde bu özelliklerin dışında tahammül ettikleri
en düşük sıcaklığa bakılır.
Golva’nın düzenlediği turlarda
+10C -10C aralığı idealdir. Uyku tulumunun başlığı olmalı ve
fermuarı donmaya karşı naylondan ve iri dişli olmalı.
Dağcılıkta Giyim, Kullanılan materyaller ve özellikleri
Dağcılıkta giyimin temel amacı; soğuk, rüzgar ve yağmurdan
korunmaktır. Ancak bu koruma gerçekleştirilirken giyim
malzemelerinin bazı temel niteliklere sahip olması şartı
aranmalıdır.
Hafif olması ve az yer kaplaması
Kolayca sıkıştırılabilmesi
Sıcak Tutması
Az nemlenmesi ve kolayca kuruyabilmesi
Islandığı halde ısıtabilme özelliğini koruyabilmesi
Ter buharını dışarı verebilmesi
Rüzgar ve yağmura karşı koruyucu olması
Rahat ve hareketleri kısıtlayıcı olmaması
Giyilip çıkartılmasının kolay olması
Havalandırmaya imkan tanınması
BAŞ Yün Başlık, Cerrahi Maske, Kask, Gözlük
VÜCUT Yün Fanila, Polartec Mont, Yün Çorap, Pantolon (
Kot değil), Eşofman, T-Shirt, Şort, Mayo, Şapka, Anorak, Spor
Çorabı, Yağmurluk, Tozluk, Gore-Tex ceket ve pantolon.
ELLER Eldiven
AYAKKABI Bot, Sandalet
Yukarıda maddeler halinde belirttiğimiz özellikler ideal dağ
giyiminin temel özellikleridir. dağcılık amaçlı giyim
malzemeleri yapan üreticiler bu özelliklerden yola çıkarak ideal
bir giyim tarzı oluşturmuş ürünlerini de bu sisteme göre dizayn
etmişlerdir. Bu sisteme de Layering System adı verilmiştir.
Layering sisteme göre dağcı ister dışa doğru tabakalar halinde
giyinmektedir. Böylece kullanıcı vücut ısısı arttıkça soyunarak
kademe kademe aşırı sıcaktan veya tam tersini uygulayıp
giyinerek soğuk ve diğer dış etkenlerden (yağmur, kar vb.)
kendini koruyabilecektir. Sistem dünya dağcılığında büyük bir
atılıma neden olmuş ve eski dağcıların karşılaştıkları
sorunların büyük bölümünü ortadan kaldırmıştır.
Kötü malzemelerin sebep olduğu ölümler azalmış ve tırmanışların
başarıları artmış, daha zorlu tırmanışların yolları açılmıştır.
Ancak bu seferde gerekli eğitim almamış ve tecrübesiz kişilerin
malzemenin tek başına dağcılık yapmaya yeterli olduğuna inanarak
dağcılık yapmaya çalışmaları sonucunda meydana gelen kazalarda
artış olmuştur.
Dağda giyim teknikleri iki ayrı durum için planlanmalıdır.
Bunlardan birincisi yürüyüş esnasında giyim, ikincisi ise
durağan hallerde giyim. Giyimimiz her iki duruma da uyum
sağlamaya elverişli olacak şekilde oluşturulmalıdır. Vücut
yürüme sırasında kendiliğinden ısınır. Bu nedenle yürüyüş
esnasında giyilecek malzemelerin kalın ve ısı yalıtıcı
özelliklerinin fazla olmaması gereklidir. Aksi halde aşırı
ısınma, bunun sonucunda da gereksiz yere terleme ve enerji kaybı
meydana gelecektir. Bu şekilde yürüyüşe devam edilmesi halinde
ise bir süre sonra bunalma ve aşırı yorgunluk ortaya çıkacaktır.
Böyle bir durumla karşılaşmamanın en iyi yöntemi ise yürüyüş
esnasında vücut ısınızın artacağını düşünerek fazla kalın
giyinmemeniz ve üzerinizdeki giysilerin kademe kademe
çıkarılmaya müsait olmasıdır. Fakat asla tüm giysiler
çıkarılmamalıdır. Çünkü yükseklerde UV ışınları çok güçlüdür ve
kısa zamanda güneş yanıkları oluşturabilir.
Durağan hallerde yanı mola ve kamp yaşamında ise metabolizma
yavaşlayacağı için vücudumuz daha az enerji üretecek bunun
sonucunda da üşüme meydana gelecektir. Bunu engellemenin yolu
ise üşümeyi durdurana kadar giyinmektir. Soğuk ve üşüme yaz
dağcılığında bile mutlaka önlem alınıp kesinlikle ihmal
edilmemesi gereken bir konudur.
Dağcılıkta kullanılan giyim malzemelerinin materyalleri daha
önce belirtmiş olduğumuz özelliklere uygun seçilmiş, hatta bu iş
için özel olarak üretilmiş olmalıdır. Kullanılacak materyal
vücut üzerindeki sıcak havayı koruyacak, ter buharını rahatça
dışarı atabilecek, yağmur ve rüzgara karşı koruma sağlayacak
özelliklere sahip olmalıdır.
Dağcılık amaçlı giysiler için kullanılabilecek materyaller ve
genel özelliklerini aşağıda karşılaştırmaya çalışacağız.
Pamuk: Ucuz, rahat ve alerjik reaksiyon
göstermeyen bir malzemedir. Ama suyu çok çeker, zor kurur,
ıslandıkça ısıtıcı özelliğini kaybeder, ağırdır ve çok yer
kaplar. Yani size göre değil.
Yün: Çok kolay ıslanmaz, ıslansa bile yalıtım
özelliğini korur. Ancak ıslandığında zor kurur. Ağır ve yer
kaplama özelliklerinden dolayı dağcılık amaçlı kullanımları
kısıtlıdır. Daha çok sentetik malzemelerle belli oranlarda
karıştırılarak kullanılırlar.
Tüy: Mükemmel bir ısı tutucu dolgu maddesidir.
Gelişen teknolojiye rağmen hiçbir sentetik malzeme tüy
performansına erişememiştir.. Hafiftir ve basılınca az yer
kaplar. Isı yalıtım özelliği tüyler içindeki çok küçük hava
boşlukların dolayıdır.Tek dezavantajı pahalı oluşudur.
Polypropylen: Çeşitli sıklıklarda dokunabilen
esnek bir kumaş olarak üretilmiş sentetik bir üründür. Isı tutma
kabiliyetini arttırmak için arka kısmı tüylendirilmiştir. Emici
olmayan ince iplikleri nemi kolayca dışarı verir.
Islandıklarında kolayca kururlar.
Fleece: sentetik bir malzemedir. Ağırlığına göre
ikiye ayrılır. Ultrafleece ve polarlite. Yumuşak tüylü yüzeyleri
vardır. Isı tutma yetenekleri fazla ve kuruma hızları tatmin
edici derecede çabuktur. Genellikle orta kat giyim
malzemelerinde kullanılırlar.
Pertex: Hafif bir kumaştır. İnce çok lifli, naylon
iplikten dokunmuştur. Her bir naylon iplik, pertex ipliğini
oluşturan 34 ayrı liften meydana gelmektedir.Yoğun bir dokuma
olduğu için hava geçirgenliği düşüktür ve liflerin yüksek
sıklığından dolayı nemi kolayca dışarı atabilmektedir. Kolay
kurur.
Naylon: Bir yüzü kaplı soluma özelliği olmayan
kumaşlardır. Kesinlikle su geçirmezler. Terleme ve yoğunlaşma
yaparlar. Dağcılık amaçlı kullanımı çok kısıtlıdır.
Gore-Tex: Poly Tetra Fluto Etilen maddesinden
üretilir. PTFE filmi, havanın bu filmin moleküler yapısından
geçebileceği şekilde esnetilmiştir. Sonuçta her santimetre
karesinde 1.4 milyar gözenek bulunan Gore-Tex kaplama elde
edilmiştir. Bu gözeneklerden her biri su buharını oluşturan
moleküllerden yedi yüz kere daha geniştir. Bu sayede Gore-Tex
kaplanan su ve rüzgar geçirmeyecek ancak vücut nemini dışarıya
atabilecektir. Kaplaması zor bir kumaştır, bu yüzden maliyeti
yüksektir.
Ayakkabılar:
Ayakkabı dağcının en
önemli malzemesidir. Defalarca denenerek alınması gerekir. Ucuz
olan malzemenin aslında ekonomik olmadığını ve tehlikeler
doğuracağını unutmamak gerekir.
Yürüyüş Ayakkabıları: Karsız yerlerde, arazide ve dağda
yürüyüş için giyilen bu tür ayakkabıların üç vasfı vardır.
1- Vibram ve benzeri alt taban. Altının kalın ve sert
kauçuktan yapılması ayrıca iri dişlerinin bulunması gerekir. Bu
şekil bir taban taşlık yerlerde, yamaçta, toprak ve ot üzerinde
kaymayı önler ve dengeyi sağlar.
2- Su geçirmez ve nispeten sert bir ayak muhafazası.
Ayakkabının yumuşak olması vibram yere yapıştığı halde, ayağı
yana
kaydırır ve dengeyi bozar. Bunun için nispeten sert olmalıdır.
3- Boyunlu olması. Ayakkabının ayak bileğini örtmesi
gerekir. Bunun faydası dengeyi sağlamak ve bileğin kırılmasını
önlemektir.
Kar buz Ayakkabıları: Bunlar su geçirmez, krampon
bağlanabilen, sert fakat boyun kısmı oynayan yani yürüyüşü
engellemeyen ve altı kalın sert kauçuktan yapılmış, iri dişli
ayakkabılardır. Bunların diğer bir özelliği de uzun boyunlu
olmasıdır. Mestli veya mestsiz çeşitleri vardır. Bunlar ya deriden
ya da sentetikten yapılır. Sentetikten yapılanların dış tabakası
naylondur. Sentetiklerin özelliği hafif olmaları ve su
geçirmemeleridir.
Bunların dışında ince deri ya da kumaştan yapılmış botlar da
vardır. Bu botların tabanların diğerlerine göre yumuşaktır. Bu
tür ayakkabılar parkuru zor olmayan günübirlik yürüyüşler için
idealdir. (Sülüklü göl, Erikli,
Su düşen gibi...) Sandaletler ise
daha çok dere yürüyüşlerinde tercih edilmeli. Kayalık veya
taşlık yerlerde giyilmesi halinde bileği kavrayamadığı ve
yanları açık olduğu için yaralanma ve burkulmalara sebep
olabilir.
Ayakkabı seçiminde dikkat edilmesi gereken hususlar
* Dağcılık ve onun alt kolları olan sporları yapıyorsanız, ayak
sağlığınız için Mountaineering Boots olarak adlandırılan
ayakkabıları tercih edin.
* Vibram taban her zaman tercih sebebidir. Ancak tabanın sadece
vibram olması tek başına yeterli değildir. Tabanın kalın
olması sağlamlık ve uzun süreli kullanım açısından büyük önem
taşır.
* İç taban mutlaka ortopedik olmalıdır, ayrıca nemi çeken ve
ayak kokusunu engelleyen anti bakteriyel tabanlar tercih
edilmelidir.
* Ayakkabının bilek kısmı yeterince uzun olmalı ve bileği
desteklemelidir.
* Çarşak bandı adı verilen ve ayakkabının tabandan 2-3 cm üst
kısmını koruyan lastik kaplamalı modeller tercih edilmelidir.
Bu modellerde dikişler kapalı olacağı için yıpranma ve su
geçirgenliği azalacaktır.
* Ayakkabınızı mutlaka giyerek alın, ısmarlama ayakkabı tatsız
ve çözümsüz sorunlar yaratabilir. Ayrıca uzun yürüyüşlerde
ayaklarınız şişeceğinden ve soğuk havalarda kalın çorap giymek
zorunda kalacağınızdan ayakkabınızı 1 numara büyük
almanızda fayda var. Böylece kan dolaşımını da önlememiş
olursunuz.
* Büyük ayakkabı parmakların hareketine izin vereceği ve
ayakkabı ile ayak arasında belli miktarda hava bırakacağı için
üşümeyi engelleyecektir.
* Ayakkabı alırken her iki çiftini de giyerek deneyin.
* Ayakkabınızı yeni aldıysanız dağa gitmeden önce günübirlik
kısa yürüyüşlerde ayakkabınızı deneyin ve ona alışın.
* Her faaliyet öncesi hatta uzun faaliyetlerde faaliyet
sırasında tırnaklarınızı kesin ve gerekli bakımı yapın.
* Eğer ayakkabınız vuruyor ise hemen vurmanın olduğu yere
plaster yapıştırın.
* Eğer ayaklarınız su topladıysa mümkün olduğunca su torbalarını
patlatmayın. Kendi kendilerine veya sizin tarafınızdan
patlatılmak zorunda kalınır ise yara temiz tutulmaya
çalışılır.
* Yaz aylarında pamuklu sentetik karışımı, kış aylarında ise yün
sentetik karışımı çorapları tercih edin.
* Ayakkabınızı kimseye ödünç vermeyin; herkesin ayak şekli
farklıdır ve ayakkabılarınızı geri aldığınızda bu şeklinin
kaybolması
nedeniyle rahatsız olursunuz.
* Yokuş çıkışlarda ayak bilekleri çok fazla sıkıştırılmamalıdır.
Yokuş inişlerde ise bileği daha sıkı bağlamalı ve istemsiz bir
ters
harekete karşı hazırlıklı olmalıyız.
* Hemen her ayakkabı üreticisinin kendine göre kalıpları vardır
ve çoğunlukla numaraları birbirini tutmaz. Bu yüzden bu
numaraları fazla ciddiye almayın ayağınıza rahat olan numara
sizin için en uygun olanıdır.
* Ayakkabınızın bakımını her dağ dönüşü hatta çok uzun
faaliyetlerde faaliyet sırasında yapın.
Ayakkabı bakımında dikkat edilmesi gereken hususlar
* Ayakkabınızın bakımını faaliyet dönüşü mutlaka yapın.
* Nubuk ve deri kaplamalı ayakkabılar için birbirinden farklı
özel bakım malzemeleri kullanılmaktadır.
* Ayakkabınızı direk ısıya maruz bırakmadan oda sıcaklığında
kurutun.
* Ayakkabınızı uzun süre kullanmayacaksanız içine gazete
parçaları ile doldurarak saklayın.
* Ayakkabınızı suya karşı korumak ve ıslanmasını önlemek için
wax kullanın. Vazelin, silikon, sprey gibi çözümleri zorunlu
kalmadıkça kullanmayın. Wax ayakkabınızın ömrünü uzatacaktır.
|